Tiếp tục tăng cường giám sát và phòng, chống bệnh do não mô cầu

Tiếp tục tăng cường giám sát và phòng, chống bệnh do não mô cầu

Để chủ động kiểm soát tình hình dịch bệnh, phát hiện sớm các trường hợp mắc, tổ chức xử lý kịp thời và hạn chế tối đa số ca mắc, tử vong do não mô cầu trên địa bàn tỉnh, Sở Y tế yêu cầu các đơn vị tiếp tục nghiêm túc triển khai thực hiện các nội dung tại Công văn số 615/SYT-NVY ngày 27/01/2026 về việc tăng cường triển khai các biện pháp phòng, chống bệnh viêm màng não mô cầu; đồng thời tập trung thực hiện các nội dung sau:

Đối với Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh

- Tăng cường giám sát, phát hiện sớm ca bệnh tại ổ dịch, cộng đồng, trường, trại, khu tập trung đông người có sự luân chuyển người mới/người cũ, khu nhà trọ, khu có điều kiện vệ sinh kém. Đồng thời đẩy mạnh hoạt động giám sát dựa vào sự kiện (EBS).

- Khi ghi nhận ca bệnh hoặc ổ dịch, khẩn trương tổ chức điều tra dịch tễ, xác định nguồn lây, lập danh sách đầy đủ người tiếp xúc gần để hướng dẫn theo dõi sức khỏe và sử dụng kháng sinh dự phòng theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ Y tế. Đồng thời, thực hiện nghiêm các hoạt động phòng ngừa chủ động như khử khuẩn, thông thoáng khí và tăng cường các biện pháp vệ sinh cá nhân theo hướng dẫn tại Quyết định số 3897/QĐ-BYT ngày 12/10/2012 của Bộ Y tế.

- Tăng cường hướng dẫn chuyên môn, hỗ trợ tuyến dưới trong công tác điều tra, giám sát, xử lý ca bệnh, ổ dịch và công tác lấy mẫu, bảo quản, vận chuyển bệnh phẩm, gửi xét nghiệm khẳng định tại đơn vị đủ năng lực theo quy định.

Đối với các cơ sở y tế khám bệnh, chữa bệnh trên địa bàn tỉnh

- Cảnh giác phát hiện sớm bệnh do não mô cầu trên bệnh nhân có bệnh cảnh viêm màng não, nhiễm trùng huyết, viêm phổi, nhiễm trùng hô hấp trên có dấu hiệu gợi ý nhiễm não mô cầu theo hướng dẫn của Bộ Y tế, chú ý hơn với nhóm bệnh nhân đến từ các khu trường, trại, khu tập trung đông người. Đồng thời tiến hành lấy mẫu xét nghiệm gồm máu, dịch não tuỷ hoặc phết tử ban các ca nghi ngờ nhiễm não mô cầu và phối hợp đơn vị y tế dự phòng cùng cấp để sớm gửi mẫu về các Viện Vệ sinh dịch tễ/Pasteur để thực hiện xét nghiệm khẳng định theo quy định của Bộ Y tế.

- Thực hiện báo cáo đầy đủ trong vòng 24 giờ theo quy định tại Thông tư 54/2015/TTBYT ngày 28/12/2015 của Bộ Y tế và chủ động trao đổi thông tin cùng đơn vị y tế dự phòng cùng cấp trong đáp ứng kiểm soát dịch ngoài cộng đồng.

- Chuẩn bị sẵn sàng đầy đủ thuốc, vật tư y tế phục vụ điều trị ca bệnh và dự phòng sau phơi nhiễm. Tuân thủ các hướng dẫn về kiểm soát nhiễm khuẩn trong bệnh viện.

- Tổ chức tập huấn, sinh hoạt chuyên môn về bệnh do não mô cầu tại cho nhân viên y tế tại đơn vị, đặc biệt tại các cơ sở y tế chưa có ca bệnh do não mô cầu. Chú trọng nội dung tập huấn về chẩn đoán phát hiện sớm, cập nhật điều trị hiệu quả và các biện pháp giám sát, phòng chống dịch.

Đối với Trạm Y tế các xã, phường, đặc khu

- Chủ động phối hợp với chính quyền địa phương, cộng tác viên y tế, trường học và các đơn vị liên quan tăng cường giám sát tại cộng đồng nhằm phát hiện sớm các trường hợp có biểu hiện nghi ngờ mắc bệnh do não mô cầu; kịp thời báo cáo Trung tâm Y tế khu vực để tổ chức xác minh, xử lý theo quy định.

- Tổ chức theo dõi chặt chẽ tình trạng sức khỏe của người tiếp xúc gần với ca bệnh tại hộ gia đình và cộng đồng; hướng dẫn người dân tự theo dõi các dấu hiệu nghi ngờ như sốt cao đột ngột, đau đầu, nôn, cứng gáy, nổi ban xuất huyết và đến ngay cơ sở y tế khi có triệu chứng.

- Thực hiện tuyên truyền trực tiếp tại cộng đồng về các biện pháp phòng bệnh như giữ vệ sinh cá nhân, vệ sinh nơi ở, đeo khẩu trang khi tiếp xúc gần với người bệnh hoặc nghi ngờ mắc bệnh, che miệng khi ho, hắt hơi và không dùng chung vật dụng cá nhân.

- Phối hợp triển khai xử lý môi trường tại khu vực có ca bệnh; hướng dẫn hộ gia đình thực hiện vệ sinh, khử khuẩn nhà ở, lớp học, nhà trẻ và các khu vực sinh hoạt tập trung theo hướng dẫn của ngành y tế.

- Rà soát, lập danh sách đối tượng có nguy cơ cao trên địa bàn để tư vấn tiêm vắc xin phòng bệnh não mô cầu theo khuyến cáo của Bộ Y tế.

- Thực hiện chế độ thông tin, báo cáo đầy đủ, kịp thời các trường hợp nghi ngờ, ca bệnh xác định và diễn biến tình hình dịch bệnh trên địa bàn về Trung tâm Y tế khu vực theo quy định.

 Các đơn vị tăng cường công tác truyền thông về các biện pháp phòng, chống bệnh do não mô cầu theo hướng dẫn của Bộ Y tế, đặc biệt tại cộng đồng, các trường, trại, cơ sở khám chữa bệnh, và các khu tập trung đông người bằng nhiều hình thức phù hợp. Nội dung truyền thông tập trung vào việc nhận biết sớm các triệu chứng nghi ngờ mắc bệnh; các biện pháp phòng, chống lây truyền bệnh; lợi ích của việc tiêm vắc xin phòng bệnh;…đồng thời khuyến cáo người dân khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh cần chủ động đến ngay cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời.

Thái Tuyền (CDC Lâm Đồng)